Architectuur

Eindhoven krijgt de eerste 3D-geprinte koopwoningen

· 5 min leestijd

In Bosrijk, een nieuwbouwwijk aan de rand van Eindhoven, verrijzen deze zomer vier vrijstaande huizen die niet gemetseld worden, maar gedrukt. Bouwbedrijf Van Wijnen begint medio 2026 met de bouw van de eerste 3D-geprinte woningen in Nederland die je gewoon kunt kopen. Eerdere geprinte huizen in dezelfde wijk waren huurwoningen. Dit is de stap naar de vrije markt, en dat verandert meer aan de architectuur dan je op het eerste gezicht zou denken.

Van huurexperiment naar koopwoning

Project Milestone loopt al sinds 2021, toen het eerste bewoonde 3D-geprinte huis van Nederland in dezelfde wijk werd opgeleverd. Dat was een bungalow van één laag, gebouwd als proef. De vier woningen die nu volgen, gaan een stap verder: twee woningtypes, Hoodoo (twee woonlagen, drie slaapkamers) en Navajoo (drie woonlagen, drie slaapkamers), ontworpen door Houben / Van Mierlo Architecten. Ze staan vanaf 635.000 euro vrij op naam in de verkoop, en de sleuteloverdracht staat gepland voor het voorjaar van 2027.

Wat dit anders maakt dan een gewone nieuwbouwwoning: de dragende constructie komt volledig uit de printer. Onderdelen worden in de fabriek van Saint-Gobain Weber laagje voor laagje in beton opgebouwd en daarna op locatie samengevoegd door Van Wijnen. Dat de geprinte constructie zelf de sterkte levert, zonder aanvullende traditionele fundering- of kozijnstructuur eromheen, is wereldwijd nog niet eerder op deze schaal toegepast in de woningbouw.

Waarom de vorm er ineens toe doet

Een gemetselde gevel dwingt je in rechte lijnen. Een 3D-printer niet. De Hoodoo- en Navajoo-woningen hebben daardoor een ronde, organische vorm die doet denken aan zwerfkeien, een bewuste keuze die aansluit bij de bosrijke omgeving eromheen. Waar donkere gevels met houtreliëf nog steeds binnen het bekende rechthoekige bouwkader vallen, laat dit project zien wat er gebeurt als je die beperking helemaal loslaat.

Dat is meteen ook de belofte van betonprinten als bouwmethode: architecten hoeven niet langer te ontwerpen binnen de grenzen van bekistingen en steigers. Elke curve kost in theorie niet meer tijd of geld dan een rechte muur, omdat de printer toch laag voor laag werkt. In de praktijk zie je dat nu voor het eerst terug in een project waar mensen straks ook echt gaan wonen, niet in een showcase of paviljoen.

Energieprestatie zonder gasaansluiting

De woningen zijn gasloos en aangesloten op het stadswarmtenet van Eindhoven, met een EPC van 0,25, wat neerkomt op een fors lager energieverbruik dan een gemiddelde nieuwbouwwoning. Het dikke isolatiepakket dat daarvoor nodig is, past goed bij het printproces: omdat de wanden uit meerdere gedrukte lagen bestaan, kan isolatiemateriaal direct tussen die lagen worden meegenomen in plaats van er als losse stap achteraf tegenaan te worden gemonteerd. Wie meer wil weten over hoe gevelmaterialen bijdragen aan energiebesparing, leest ook ons artikel over zonwerend glas.

Wat dit betekent voor de rest van de bouwsector

Vier woningen lijkt weinig, maar de symboliek is groter dan het aantal. Nederland kampt al jaren met een tekort aan vakmensen in de bouw, en betonprinten heeft minder mensen op de bouwplaats nodig dan traditioneel metselwerk. Een printer werkt 24 uur per dag door en is niet afhankelijk van het weer op dezelfde manier als een metselploeg. Voor materiaalkeuzes in de bouw is dit ook relevant: net zoals de keuze voor houtsoorten bepaalt hoe een gevel aanvoelt, bepaalt het soort beton en de printtechniek nu mee hoe een huis eruitziet en presteert.

Van Wijnen en Saint-Gobain Weber presenteren Project Milestone dan ook niet als eenmalig experiment, maar als opstap naar seriematige productie. Als de vier woningen in Bosrijk zonder noemenswaardige problemen worden opgeleverd, is de verwachting dat vergelijkbare projecten volgen in andere gemeenten. Print in beton kent overigens ook toepassingen buiten woningbouw, van bruggen tot kunstwerken, zoals beschreven op Wikipedia over 3D-printen.

Het verschil met de huurwoningen uit 2021 zit ook in de complexiteit van het printwerk zelf. Die eerste bungalow bestond uit één bouwlaag en een relatief eenvoudige plattegrond. Hoodoo en Navajoo hebben meerdere verdiepingen, wat betekent dat de printer rekening moet houden met belastingen die van boven naar beneden doorwerken, iets waar bij een eenlaagse woning nauwelijks over nagedacht hoeft te worden. Dat de constructeurs dit probleem hebben opgelost zonder terug te vallen op een traditioneel betonskelet, is precies waarom ingenieurs dit project binnen de sector op de voet volgen.

Zou jij in een geprint huis willen wonen?

De ronde vormen van Hoodoo en Navajoo zijn wennen als je gewend bent aan strakke, rechthoekige nieuwbouw. Maar wie er binnenkort doorheen loopt, merkt vooral dat een geprinte muur nauwelijks anders aanvoelt dan een gestucte betonwand: glad, solide en verrassend gewoon. Het echte verschil zit in wat je niet ziet: geen bekisting, geen stelling, geen weken wachten tot het beton is uitgehard voordat de volgende laag erop kan. Dat maakt dit project meer dan een architectonisch experiment. Het is een voorproefje van hoe de volgende generatie Nederlandse woningen gebouwd gaat worden.

L
Geschreven door Lieke Koopmans Interieur & styling redacteur

Lieke schrijft over interieurtrends en styling met het scherpe oog van een voormalig modestyliste die ontdekte dat de principes van een goede outfit verrassend goed werken voor een woonkamer. Ze maakte de overstap van mode naar interieur toen ze besefte dat ze meer plezier haalde uit het stylen van ruimtes dan van mensen, en dat meubels tenminste niet klagen dat iets niet lekker zit. Ze weet dat een goed interieur niet gaat om dure spullen maar om de juiste keuzes, en deelt die filosofie in artikelen die praktisch zijn zonder saai te worden. Lieke bezoekt maandelijks interieur- en designbeurzen om op de hoogte te blijven van wat komt en wat gaat, en is niet bang om te zeggen wanneer een trend beter overgeslagen kan worden. Haar lezers waarderen haar eerlijkheid en haar talent om een ruimte met drie aanpassingen compleet te transformeren.